De keerzijde van de e-bike

Het aantal verkeersdoden in Nederland is namelijk zorgwekkend hoog. In 2025 kwamen 759 mensen om in het verkeer. Van hen waren 281 fietsers en 228 inzittenden van een personenauto. Dat maakt fietsers de grootste groep slachtoffers.

Dat is geen toeval. Fietsers zijn kwetsbaar. Ze hebben geen gordel, airbag of carrosserie om zich heen. Bij een botsing of val kan de impact direct ernstig zijn. Vooral hoofdletsel speelt daarbij een grote rol. Van alle fietsdoden in 2025 overleed 63 procent met hoofdletsel als belangrijkste oorzaak. Dat maakt de discussie over de fietshelm zo belangrijk.

Een helm maakt verschil

Een fietshelm voorkomt geen ongeluk. Dat is ook niet het punt. Een helm kan wel de gevolgen van een ongeluk beperken.

Onderzoek laat laat zien dat fietsers met helm ongeveer 60 procent minder kans hebben op ernstig hoofdletsel. Het risico op dodelijk hoofdletsel ligt zelfs ongeveer 70 procent lager. Dat zijn cijfers die je moeilijk kunt negeren.

Helmplicht voor minderjarige e-bikebestuurders

Het kabinet wil in 2027 een helmplicht invoeren voor jongeren tot 18 jaar op fatbikes, e-bikes en andere lichte elektrische voertuigen. Dat is een logische stap. Jongeren rijden vaker hard, overschatten soms hun eigen controle en zijn kwetsbaar in druk verkeer.

Toch wringt het dat de maatregel alleen voor minderjarigen zou gelden. Juist oudere e-bikegebruikers lopen grote risico’s. Hun reactievermogen is vaak trager. De snelheid van een e-bike ligt hoger dan zij van een gewone fiets gewend zijn. En als zij vallen, zijn de gevolgen sneller ernstig.

De combinatie van snelheid, leeftijd en kwetsbaarheid maakt dat ook oudere e-bikebestuurders bescherming nodig hebben.

Waarom dan niet voor alle e-bikebestuurders?

Een algemene helmplicht voor alle fietsers is een grote stap. Daar kun je best discussie over voeren. Nederland is een fietsland en de gewone fiets speelt een grote rol in het dagelijks leven.

Maar een helmplicht voor e-bikebestuurders is een veel gerichtere maatregel. E-bikes halen sneller hogere snelheden. Gebruikers leggen vaak langere afstanden af. En bij een val of botsing is de kans op ernstig letsel groter. Dan is het vreemd om de verplichting alleen bij jongeren neer te leggen.

Weerstand hoort erbij

Nieuwe (verkeers)regels roepen bijna altijd weerstand op. Dat zagen we eerder bij de autogordel, het rookverbod en de helmplicht voor brommers. Toch zijn dat inmiddels normale maatregelen geworden.

In steden als Berlijn en Londen is het dragen van een fietshelm heel normaal. Niemand kijkt raar op als je er een draagt. Daar is veiligheid simpelweg belangrijker dan uiterlijk. Misschien kunnen wij daar iets van leren.

Mijn standpunt: begin bij de e-bike

Ik ben voor een helmplicht voor alle bestuurders van e-bikes. Niet alleen voor minderjarigen. Een algemene helmplicht voor àlle fietsers is een grote stap.
De cijfers laten zien dat fietsers kwetsbaar zijn. Hoofdletsel speelt vaak een doorslaggevende rol. En een helm kan de kans op ernstig of dodelijk letsel flink verkleinen.

E-bikebestuurders:

– rijden sneller;
– lopen daardoor meer risico op letsel;
– hun letsel is vaak ernstiger.

Natuurlijk zal het wennen zijn. Dat gold voor meer nieuwe regels. Maar als een eenvoudige helm levens kan redden of ernstig letsel kan beperken, dan is de keuze wat mij betreft niet ingewikkeld.

Kom maar op met die verplichte fietshelm.